خلاقیت در تدریس مجازی

 در این مقاله قصد داریم به اهمیت خلاقیت در تدریس مجازی و ارائه راهکار برای آن بپردازیم. امروزه بحث آموزش مجازی بسیار داغ است و اکثر دانش آموزان و معلمان درگیر این مساله شده اند و متقابلا تعدادی از افراد نیز در برابر پذیرش این نوع از آموزش مقاومت نشان می دهند. چه بسا تحقیقات اخیر نشان داده است که استفاده از تکنولوژی در آموزش، عملکرد دانش آموزان را به نحو موثری بهبود بخشیده، اگرچه روش های تدریس قدیمی و برگزاری کلاس های حضوری هنوز متدوال تر از کلاسهای مجازی و آنلاین هستند، اما با توجه به شرایط فعلی و شیوع ویروس کرونا بسیاری از مدارس و موسسات آموزشی درصدد برگزاری کلاس های مجازی و آنلاین برآمدند.

با توجه به اینکه در کشور ما تدریس مجازی تقریبا پدیده ای نو ظهور محسوب میشود با این حال در عصر کرونا اهمیت آن چندین برابر شده است. لذا معلمانی که از قبل تجربه ی تدریس و آموزش در فضای مجازی را نداشته اند درصدد آن بر آمده اند که این مزیت را کسب کنند و تجربه ی تدریس مجازی را در رزومه ی کاری خود بگنجانند.

اما بسیاری از افراد در تدریس مجازی خود چندان موفق نبوده و نتوانستند نتیجه ی مطلوبی کسب کنند و دلیل آن نادیده گرفتن تاثیر خلاقیت در تدریس مجازی می باشد.

 

با تیم آموزشی رایاد همراه باشید.

 

خلاقیت در تدریس مجازی

 

اهمیت خلاقیت و ابتکار در تدریس مجازی

 

بسیاری از دانش آموزان و والدین در برابر آموزش مجازی مقاومت می کنند به دلیل اینکه آن را ناکارامد می پندارند، این نوع آموزش زمانی ناکارامد به نظر می رسد که دانش آموزان نتوانند به خوبی با آموزش مجازی ارتباط برقرار کنند وعدم برقراری ارتباط با این فضا به دلیل نبود خلاقیت و ابتکار عمل در تدریس می باشد .

 

آموزش در کلاس های مجازی برای دانش آموزانی که قبلا در کلاس های حضوری آموزش دیده اند و در تعامل و ارتباط مستقیم با معلم و همکلاسی هایشان بوده اند کمی دشوار است و شاید پس از گذشت چند جلسه اول، کلاس مجازی جذابیت خود را از دست داده و ممکن است خسته کننده و ناکارآمد به نظر برسد. علاوه بر این یادگیری موثر نیازمند فضای پویا است و خلاقیت مستلزم به وجود آمدن این فضای پویا می باشد و اما این هنر معلم است که با روش های مختلف و به کارگیری خلاقیت در تدریس باید جذابیت لازم را درآموزش مجازی برای دانش آموزان به ارمغان بیاورد.

 

اهمیت خلاقیت در تدریس مجازی

 

خلاقیت در تدریس مجازی از جمله عوامل مهم و تاثیرگذار در موفقیت آموزش مجازی می باشد. لذا در ادامه این مطلب به بررسی راهکارهای ابتکاری در تدریس مجازی خواهیم پرداخت.

 

راهکار های ابتکاری برای آموزش مجازی

 

متدهای مختلفی وجود دارد که معلمین عزیز با بهره گیری از آنها میتوانند تدریس خلاقانه ای را در فضای مجازی ارائه دهند وفضای جذاب و چالش انگیزی را برای آموزش و یادگیری دانش آموزان مهیا کنند.

نکته : به معلمان عزیز پیشنهاد می کنم یک برنامه ی محتوایی تنظیم کنند و استفاده از تمام ابزارها و متد های مختلف را در برنامه آموزشی خود بگنجانند.
از جمله راهکار های خلاقانه برای تدریس در فضای مجازی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

 

استفاده از ابزارهای چند رسانه ای

 

استفاده از ابزارهای چند رسانه ای در تولید محتوای آموزشی جذاب منجر به جلب توجه دانش آموزان به مطالب آموزشی می شود. استفاده از رسانه‌های مختلف مانند متن، طراحی، گرافیک، عکس، صدا، ویدئو، انیمیشن… در کنار یکدیگر جهت انتقال بهتر پیام را چندرسانه‌ای گویند، که در مقابل برنامه‌های صرفاً متنی به کار می‌رود. در چنین برنامه‌هایی تا حد امکان از متن کمتر استفاده شده و بار اصلی انتقال پیام بر عهده سایر رسانه‌های تصویری یا صوتی قرار می‌گیرد.

شما میتوانید از عکس های رنگی، طرح های گرافیکی، عکس های متحرک و انیمیشن های مرتبط برای تدریس و همینطور تفهیم مطالب آموزشی استفاده کنید.

بیشتر بخوانید: مزایا و معایب آموزش مجازی 

 

محتوای چند رسانه ای

 

تماس تصویری

 

تماس تصویری گروهی یکی از تاثیرگذارترین عوامل در تدریس مجازی بوده که منجر به تعامل دانش آموزان با معلم وهمکلاسی هایشان می باشد و زمینه را برای فعالیت دانش آموزان فراهم می آورد. میتوان ازطریق برقراری تماس تصویری برای پرسش و پاسخ های گروهی، تبادل نظرات و بحث های مرتبط درسی، رفع اشکال مباحث درسی، ارائه مطالب درسی توسط دانش آموزان ( مثلا ارائه ی انشا یا تحقیق و شرح پروژه ) و … استفاده کرد.

 

خلاقیت در تدریس با تماس تصویری

 

نرم افزار های مختلف محدودیت های متفاوتی برای تعداد افراد برای برقراری تماس دارند لذا شما می توانید کلاس را به گروه های 5تایی تقسیم کنید تا علاوه بر امکان پذیر بودن تماس تصویری با این تعداد، کنترل کلاس برای شما در این فضا راحت تر باشد. به عنوان مثال با برنامه WhatsApp میتوان در یک گروه 8 نفره تماس تصویری گرفت .

نرم افزارهای زیادی برای برقراری تماس تصویری وجود دارد که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد که علاوه بر تماس تصویری قابلیت های مختلفی دارند.

  • واتساپ (Whats App)
  • اینستاگرام (Instagram)
  • اسکایپ (Skype)
  • هنگ اوتس (hangouts)
  • ایمو(IMO)

 

خلاقیت در تدریس مجازی و پرورش نوآوری در کلاس های مجازی یکی از موثرترین راه‌ها برای بهبود فرایند آموزش مجازی می باشد، با این حال برای آشنایی با روش های بهبود آموزش مجازی کلیک کنید: راهکارهای بهتر شدن آموزش مجازی

 

 

خلاقیت در تدریس

 

استفاده از تورهای مجازی ( گردشگری الکترونیکی)

 

گردشگری الکترونیکی یکی از جدیدترین انواع گردشگری است،تور مجازی بخشی از گردشگری الکترونیکی است که هدف از ارائه آن از بین بردن محدودیت های زمانی و مکانی ست. تور مجازی فرصت خیلی خوب برای آموزش درس هایی مثل تاریخ، جغرافیا،علوم و حتی درس های دیگر می باشد. با استفاده از این ابزار دانش آموزان می توانند به صورت رایگان از مکان های تاریخی و موزه ها، شهرها در ایران و سراسر جهان بازدید کنند.

معلم با توجه به مبحث آموزشی میتواند لینک تورهای مرتبط را در اختیار دانش آموزان گذاشته و از دانش آموزان بخواهد بعد از بازدید تور مجازی مورد نظر گزارش خود را ارائه و تجربیات خود را با همکلاسی هایشان در اتاق گفتگو یا تماس تصویری به اشتراک بگذارند.

 

تهیه و ضبط فیلم آموزشی

 

یکی دیگر از روش های به کارگیری خلاقیت در تدریس مجازی ضبط ویدیو آموزشی می باشد، تماشای ویدیو بیشتر از خواندن کتاب به یادگیری و یادآوری مفاهیم کلیدی کمک می کند .ضمن آنکه تدریس بر روی تخته یکی از قسمت های جدانشدنی هر آموزشی محسوب میشود. بنابراین بهتر است بعضی از دروس مانند ریاضی، فیزیک و ….. و یا بخش هایی از درس که مفهومی هستند با استفاده از برد تدریس شوند. به این صورت که معلم هنگام تدریس بر روی برد فیلم تدریسش را ضبط کند و در گروه های کلاسی خود به اشتراک بگذارد و یا از تخته های دیجیتالی و برنامه های ضبط ویدیو از صفحه نمایش استفاده کند . علاوه بر این معلمان با توجه به پایه ی تحصیلی می توانند از نرم افزارهای مختلف مانند کیف الکترونیکی آریا استفاده کنند.

 

خلاقیت در تدریس مجازی از طریق ضبط ویدیو

 

از جمله نرم افزار های ضبط ویدیو از صفحه نمایش که باعث سهولت در تدریس مجازی می شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

 

  • فلش بک اکسپرس (flashback express recorder)
  • او بی اس استودیو(OBS studio)
  • اسکرین رکوردر آنلاین و رایگان (free online screen recorder)
  • تاینی تیک (tiny take)

 

خلافیت در تدریس مجازی

 

ایجاد چالش برای دانش آموزان

 

یکی از راه های ایجاد جذابیت در کلاس مجازی ایجاد چالش برای دانش آموزان و درگیر کردن آنها با مباحث آموزشی و کارهای گروهی است که باعث افزایش تعامل معلم با دانش آموزان و همینطور دانش آموزان با یکدیگر می شود. راهکار های زیادی برای به چالش کشاندن دانش آموزان وجود دارد که این امر باعث جذابیت کلاس شده و تمایل دانش آموزان به شرکت در کلاس را افزایش میدهد.

 

خلاقیت در تدریس مجازی را با اجرا کردن فعالیت های زیر میتوان افزایش داد:

 

بازی و مسابقه

 

برگزاری مسابقات و بازی های مختلف حس رقابت را بین دانش آموزان افزایش داده و باعث تعامل بیشتر آنها می شود. به عنوان نمونه از دانش آموزان خود بخواهید ویدیوی خود را در حالی که یک بخش از درس را که قبلا توسط شما مشخص شده بگیرند و در گروه کلاسی به اشتراک بگذارند و از دانش آموزان بخواهید به بهترین تدریس رای بدهند.

 

خلاقیت در تدریس مجازی

 

همینطورمیتوانید ازدانش آموزان بخواهید با استفاده از ابزارها ی چندرسانه ای که ساده ترین و در دسترس ترین آنها پاورپوینت (power point)هست به تولید محتوای آموزشی بپردازند و در گروه به اشتراک بگذارند .

علاوه بر این میتوانید برای درس هایی مانند فارسی، زبان انگلیسی و قرآن از دانش آموزان بخواهید تولید محتوای صوتی (پادکست) داشته باشند مثلا روخوانی صحیح متون فارسی و انگلیسی و قرائت قرآن.

 

اتاق فکر و گفتگو در شبکه های اجتماعی

 

تشکیل گروه در یکی از رسانه های اجتماعی به منظور شرکت دادن دانش آموزان در بحث های درسی وتبادل نظرات و به اشتراک گذاری فیلم ها و کلیپ های آموزشی و پی دی اف و فایل های صوتی و ….
برای فعال کردن دانش آموزان می توان از پرسش های تستی، نظر سنجی درباره موضوعات مختلف و پرسشنامه و آزمون های آنلاین استفاده کرد. همینطور میتوانید از سوالات تست هوش و تست های روانشناسی  برای ایجاد محیطی چالش انگیز در کلاس های مجازی بهره برد.
این گروه ها باعث تعامل دانش آموزان و برقراری ارتباط راحت و موثر با معلمان شده است.

 

خلاقیت در تدریس مجازی از طریق اتاق گفتگو

 

برای داشتن بازدهی بالا در کلاس های مجازی در قدم اول باید به شناخت کافی از آموزش مجازی و درک تفاوت‌های آن با آموزش حضوری دست یافت. در ادامه برای دریافت اطلاعات بیشتر کلیک کنید: مقایسه آموزش مجازی و حضوری 

 

سخن اخر

در حال حاضر اهمیت تدریس مجازی نه تنها در کشور ما بلکه در سراسر جهان چندین برابر شده است و تمامی مدارس و موسسات آموزشی سعی در برگزاری کلاس ها به صورت آنلاین و مجازی دارند، برگزاری کلاس مجازی به تنهایی کافی نیست آنچه اهمیت دارد خلاقیت در تدریس و ایجاد جذابیت در کلاس و سهولت یادگیری دانش آموزان است .

امیدوارم راهکارهای ارائه شده برای تدریس خلاقانه در فضای مجازی موثر واقع شود.

37 دیدگاه برای “خلاقیت در تدریس مجازی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.